پي سازي:

بعد از اينكه عمل پي کني به پايان رسيد را بايد با مصالح مناسب بسازند تا به سطح زمين رسيده و قابل قبول براي هر گونه بنا باشد مصالحي كه در پي بكار ميرود بايد قابليت تحمل فشار مصالح بعدي را داشته باشد و ضمناً چسبندگي مصالح نسبت به يكديگر به اندازه اي باشد كه بتوانند در مقابل بارهاي بعدي تحمل كند و فشار را يكنواخت به تمام پي ها انتقال دهد چون هرچه ساختمان بزرگتر باشد فشارهاي وارده زيادتر بوده و مصالحي كه در پي بكار مي رود بايد متناسب با مصالح بعدي باشد .

پي سازي با سنگ :

پس از اينكه عمل پي كني به پايان رسيد پي سازي با سنگ بايد از ديوارهايي كه روي آن بنا ميگردد وسيع تر بوده و از هر طرف ديوار حداقل 15 سانتيمتر گسترش داشته باشد يعني از دو طرف ديوار 30 سانتيمتر پهن تر مي باشد كه ديواري را رد وسط آن بنا مي كنند ، پي سازي با سنگ با دو نوع ملات انجام مي شود چنانچه بار و فشار بعدي زياد نباشد ملات سنگها را از ملات گل و آهك چنانچه فشار و بار زياد باشد ملات سنگ را از ملات ماسه و سيمان استفاده مي كنند اول كف پي را ملات ريزي نموده و سنگها را پهلوي يكديگر قرار ميدهند و لابِلاي سنگ را با ملات ماسه و سيمان پر ميكنند (غوطه اي) به طوري كه هيچ منفذ و سوراخي در داخل پي وجود نداشته باشد و عمل پهن كردن ملات و سنگ چيني تا خاتمه ديوار سازي ادامه پيدا مي كند .

 

پي سازي با بتن :

پس از اينكه كار پي كني به پايان رسيد كف پي را به اندازه تقريبي 10 سانتيمتر بتن كم سيمان بنام بتن مِگر مي ريزند كه سطح خاك و بتن اصلي را از هم جدا كند روي بتن مگر قالب بندي داخل پي را با تخته انجام ميدهند همانطور كه در بالا گفته شد عمل قالب بندي وسيع تر از سطح زير ديوار نقشه انجام ميگيرد تمام قالب ها كه آماده شد بتن ساخته شده را داخل قالب نموده و خوب مي كوبند و يا با ويبراتور به آن لرزش وارد آورده تا خلل و فرج آن پر شود و چنانچه بتن مسلح باشد ، داخل قالب را با ميله هاي گرد آرماتور بندي و بعد از آهن بندي داخل قالب را با بتن پر ميكنند .

بتن ريزي در پي و آرماتور داخل آن به نسبت وسعت پي براي ساختمان هاي بزرگ قابليت تحمل فشار هر گونه را ميتواند داشته باشد و بصورت كلافي به هم پيوسته فشار ساختمان را به تمام نقاط زمين منتقل مي كند و از شكست و ترك هاي احتمالي جلو گيري بعمل مي آورد .

قالب بندی پی (فونداسیون) با آجر:

بعد از اینکه بتن مگر ریخته شد و مقاومت لازم را بعد از یک روز به دست آورد اگر از قالب مدفون (آجر چینی) استفاده می شود نوبت به قالب بندی پی ها می رسد.

– یکنواخت بودن آجرچینی پی و ایجاد سطح صاف و بدون خلل و فرج برای پی ها مفید و بلکه لازم است.

2- مقاومت آجر چینی، در صورتی که پشت آن خاک دستی (خاک نا مناسب) باشد اهمیت زیادی دارد چرا که نیروی خاک به سمت داخل باعث شکسته شدن قالب آجری خواهد شد.

شکل: همانطور که در شکل مقابل می بینید فشار خاک پشت قالب آجری به دلیل این که خاک دستی و نامرغوب است باعث شکسته و کج شدن قالب در تمام طول شده است. این موضوع مقاومت پی را به مقدار زیادی پایین خواهد آورد. ضمن اینکه اصلاح آن هزینه بسیار زیادی را در بر خواهد داشت.

 

– همچنین درصورتی که پشت آجرچینی خالی است مقاومت قالب آجری اهمیت زیادی دارد به طوری که باید وزن بتن و نیروی لرزاندن (ویبره) بتن و وزن کارگر را تحمل کند. در صورتی که دیوار آجری در حین بتن ریزی دچار شکستگی و جابجایی دیواره و توقف عملیات بتن ریزی و ایجاد پیوستگی بین بتن قدیم و جدید هزینه های زیادی به دنبال خواهد داشت.

4- درصورتی که امکان داشته باشد خیلی خوب است که یک لایه نازک سیمان کاری روی قالب آجری صورت گیرد. این کار برای کسب مقاومت بتن و عملکرد خوب آن بسیار مناسب است.

5- اگر لایه سیمان کاری صورت نگرفت حتما باید روی قالب آجری یک لایه پلاستیک ضخیم و مناسب برای جلوگیری از جذب آب بتن توسط آجر کشیده شود.

 

شکل: پلاستیک ضخیم که دور قالب آجری کشیده شده است.

 

 6- در صورت نیاز و تمایل میتوان پس از گیرش اولیه بتن فونداسیون و با اطلاع مهندس ناظر ساختمان نسبت به جمع آوری قالب­بندی آجری برای استفاده مجدد آجر آن در ساختمان اقدام نمود.

 

اولين موردي كه در ساختن هر سازه اي مورد توجه است خاكبرداري محل براي رسيدن به محل خاك دِج و براي ساخت فونداسيون سازه و سپس تعيين جاهاي پي ها روي زمين و سپس اجراي پي ها مي باشد . پي هاي زمين همانند پايه هاي ساختمان است كه كل بار ساختمان توسط ستونها به آن ها منتقل شده و ساختمان روي زمين محكم مي ماند . به علت اين كه بار ساختمان زياد است پس نيروهاي وارده به طبع زياد بوده و بايد پي ها داراي ساختاري باشند كه هم بتوانند نيروهاي فشاري و هم كششي را تحمل نمايند ولي چون بتن داراي مقاومت فشاري زيادي است پس مي تواند نيروي فشاري وارده از طرف ساختمان را تحمل نمايد ولي در عوض مقاومت كششي آن مانند كليه مصالح كم است به همين دليل در قطعات بتني در ناحيه اي كه الياف بتن تحت تاثير نيروي كششي مي باشد ميلگردهاي فولادي قرار مي دهند تا نيروي كششي را تحمل كند. در پي هاي نقته اي الياف نزديكتر به زمين تحت تاثير بيشترين نيروي كششي واقع مي شوند بهمين علت يك شبكه از ميلگرد در پائين پي قرار مي دهند.

قطر ميلگرد و فاصله آ ن ها از يكديگر بوسيله محاسبه بد ست مي آيد ولي حداقل قطر آرماتور بكار رفته در شبكه زير پي 10 ميليمتر و حداكثر فاصله آنها از يكديگر 10 سانتي متر مي باشد . البته در پي هائي كه بعلت نزديكي به همديگر تداخل كرده و دو يا چند ستون روي يك پي نقطه اي واقع مي شود  علاوه بر يك شبكه ميلگرد در پائين يك شبكه ميلگرد هم در بالا در حدود 5 سانتي متري الياف فوقاني پي نقطه اي قرار مي دهند.

در ساختمان هاي فلزي و بتني كه اغلب از پي هاي نقطه اي استفاده مي شود ، براي آنكه نيروهاي وارده مانند باد ، زلزله ، و نشستهاي طبيعي ، ساختمان بطور يكنواخت بين تمام پي ها تقسيم شود ، آن ها را با تيرهاي بتني به همديگر متصل مي نمايند به اين تيرها شناز مي گويند.

تمام پي هاي نقطه اي بايد حداقل از سه طرف بوسيله ي شناژ به همديگر متصل باشند. تعداد و قطر ميلگردهاي شناژ بوسيله محاسبه بدست مي آيد. ولي كليه شناژ ها بايد حداقل به 4 عدد ميله گرد سراسري نمره 14 ( T 14  ) مجهز باشند. اين ميلگردهاي طولي بايد بوسيله ميلگردهاي عرضي كه به آنها خاموت مي گويند به همديگر بسته شوند . قطر ميلگردهاي عرضي حداقل 6 ميلي متر است كه حداقل تعداد آن ها بايد در هر متر 4 عدد باشد. و اگر حد جاري شدن فولاد بالا باشد ، مي توان از ميلگرد نمره 5 استفاده نمود . شبكه ميلگرد در خارج قالب بافته شده و بعد از قالب چيني در محل خود قرار مي گيرد. محل برخورد كليه آهن هاي طولي و عرضي بايد بوسيله سيم هاي آرماتوربندي به همديگر بسته شود.

فقط ممكن است طبق محاسبه مجبور باشيم در ناحيه فشاري هم ميلگرد اضافه كنيم . بعد از قالب بندي اگر قالب بندي از ملات گل استفاده شود بايد يك ورقه نايلون گذاشته شود تا آجر ، آب بتن را نمكد و به آن نچسبد.

آهن هاي بولت بايد تقريباً تا روي شبكه كف پي ادامه داشته باشد ، فاصله شبكه كف پي تا روي بتن مگر در حدود 5/2 تا 3 سانتي متر است.

گر پي نقطه اي به صورت شبيدار اجراء گردد حداقل ضخامت آن در لبه ي شالوده 15 سانتي متر و حداقل ضخامت آن در كنار ستون 30 سانتي متر است .

حداقل فاصله شبكه ميلگرد زيرين شالوده منفرد از زمين 6 سانتي متر است و اگر از بتن مگر استفاده شود 3 سانتي متر مي باشد حداقل تعداد ميله گرد هاي شناژ 4 عدد 14  T ( نمره 14 ) مي باشد و حداقل قطر تنگها 6 يا 5 ميلي متر و در هر متر 4 عدد مي باشد و حداقل ضخامت شناژ 30 سانتي متر است.

داقل فاصله آرماتورهاي كف پي از همديگر 10 سانتي متر است و بايد حداقل از ميله گرد 10    T ( نمره10 ) استفاده شود . آرماتورهاي كف پي بايد در دو جهت در تمام بعد شالوده ادامه يابد.